ExamReady
Alle artikelen
Snelheid 31 oktober 2026 8 min

Alle maximumsnelheden in Nederland op een rij (2026): auto, aanhanger, bus en meer

Leer alle snelheidsregels voor 2026: van 100 km/u overdag op de snelweg tot 15 km/u in het woonerf. Inclusief regels voor aanhangers, bromfietsen en essentiële CBR-theorie tips.

Het begrijpen van de maximumsnelheid in Nederland lijkt op het eerste gezicht simpel, maar in de praktijk is het een van de meest geteste onderdelen tijdens het CBR-theorie-examen. Sinds de grootschalige aanpassingen in de afgelopen jaren, waarbij de snelheid op de autosnelwegen overdag naar 100 km/u ging, is er veel veranderd. Of je nu rijdt in een personenauto, een bus bestuurt of met een zware aanhanger op pad bent: elke situatie kent zijn eigen regels. In dit artikel duiken we diep in de geldende regels voor 2026, zodat jij niet alleen veilig de weg op gaat, maar ook met vlag en wimpel slaagt voor je theorie-examen bij het CBR.

Binnen de bebouwde kom: 50 km/u en de 30-zones

Zodra je de bebouwde kom binnenrijdt, aangegeven door het bekende blauwe kombord (bord H1), geldt er in de basis een maximumsnelheid van 50 km/u. Dit is de standaardregel voor alle motorvoertuigen. Echter, de Nederlandse infrastructuur verandert snel. Steeds meer gemeenten kiezen ervoor om grote delen van de stad in te richten als 30 km/u-zones. Dit wordt gedaan om de verkeersveiligheid te verhogen en de overlevingskans van kwetsbare verkeersdeelnemers bij een aanrijding aanzienlijk te vergroten.

In een 30-zone (bord A1-30) tref je vaak drempels en andere snelheidsremmende maatregelen aan. Het is belangrijk om te onthouden dat deze limiet geldt voor het hele gebied tot je het bord 'Einde zone 30' (bord A2-30) tegenkomt. Soms zie je binnen de bebouwde kom ook wegen waar je juist 70 km/u mag rijden, vaak op ringwegen of grote doorgaande wegen. Let hierbij altijd op de borden; als er niets staat aangegeven, val je altijd terug op de standaard 50 km/u.

Het woonerf: Wat betekent 'stapvoets'?

Een bijzonder onderdeel van de bebouwde kom is het woonerf. Je herkent dit aan het blauwe bord met een wit huis en spelende kinderen (bord G1). Hier zijn voetgangers de belangrijkste gebruikers en zij mogen de gehele breedte van de weg gebruiken. Voor bestuurders van motorvoertuigen geldt hier een zeer strikte regel: je mag er niet sneller rijden dan stapvoets.

In de wetgeving en voor het CBR-examen is 'stapvoets' officieel vastgesteld op 15 km/u. Hoewel een mens gemiddeld 5 km/u loopt, heeft de rechter bepaald dat 15 km/u de limiet is voor voertuigen in een erf. Dit zorgt ervoor dat je direct kunt remmen als er plotseling een kind tussen geparkeerde auto’s vandaan komt. Let op: parkeren in een woonerf mag alleen in de daarvoor bestemde vakken of plaatsen die met een 'P' zijn aangegeven.

Buiten de bebouwde kom: 80 km/u en de autoweg

Zodra je het kombord met de rode streep passeert (bord H2), bevind je je buiten de bebouwde kom. De standaard maximumsnelheid is hier 80 km/u. Dit geldt voor de meeste provinciale wegen en secundaire wegen. Echter, Nederland kent ook de 'autoweg' (bord G3). Op een autoweg mag je in principe 100 km/u rijden, tenzij borden anders aangeven.

Het herkennen van de juiste snelheid buiten de bebouwde kom kan soms lastig zijn door de verschillende wegmarkeringen:

  • Stroomwegen (100 km/u): Vaak autowegen met een groene streep in het midden van de weg. De rijstroken zijn gescheiden door dubbele doorgetrokken of onderbroken lijnen.
  • Gebiedsontsluitingswegen (80 km/u): Wegen met dubbele asstrepen (zonder groen) en onderbroken kantstrepen.
  • Erftoegangswegen (60 km/u): Deze wegen liggen vaak in een 60-zone. Je herkent ze aan het ontbreken van asstrepen en het gebruik van onderbroken kantstrepen. Dit zijn vaak smalle wegen waar je veel fietsers kunt verwachten.

De autosnelweg: De 100/130-regeling uitgelegd

De regels op de autosnelweg (bord G1) zijn sinds 2020 het meest besproken onderwerp in de verkeerstheorie. In 2026 hanteren we nog steeds de tijdgebonden snelheidslimiet om de stikstofuitstoot te beperken. De basisregels zijn als volgt:

  1. Overdag (tussen 06:00 en 19:00 uur): De maximumsnelheid is overal 100 km/u, tenzij een lagere snelheid (zoals 90 of 80 bij wegwerkzaamheden) is aangegeven.
  2. Avond en nacht (tussen 19:00 en 06:00 uur): Op veel plekken mag je weer 130 km/u rijden. Dit wordt aangegeven op de verkeersborden langs de weg met een tijdvenster (bijv. 130 km/u bij 19-06h).

Belangrijk voor het examen: Als er op een bord staat '120' met daaronder '19-06h', dan mag je overdag 100 km/u en 's nachts 120 km/u. Staat er geen tijdvenster onder een bord van 120 of 130? Dan geldt die snelheid de hele dag door, al komt dit in Nederland bijna niet meer voor op de reguliere snelwegen. Let ook altijd op de matrixborden boven de weg. Als daar een lagere snelheid op staat (bijvoorbeeld 70 bij een file of 50 bij een ongeval), dan is dat de snelheid die je op dat moment móét aanhouden. De laagste aangegeven snelheid is altijd leidend.

Rijden met een aanhangwagen

Voor bestuurders met een aanhangwagen (of caravan) gelden specifieke regels die vaak fout worden beantwoord op het CBR-examen. De snelheid is namelijk afhankelijk van het gewicht van de totale combinatie en het type weg.

  • Op autosnelwegen en autowegen: Als het toegestane maximale gewicht van de aanhanger minder is dan 3.500 kg, mag je maximaal 90 km/u rijden. Let op: dit geldt ook als de rest van het verkeer 100 of 130 mag. Is de aanhanger zwaarder dan 3.500 kg? Dan is de maximumsnelheid 80 km/u.
  • Buiten de bebouwde kom (80-wegen): Hier blijft de snelheid voor auto's met aanhanger gewoon 80 km/u.
  • Binnen de bebouwde kom: De limiet blijft 50 km/u (of 30 in zones).

Een veelgemaakte fout is denken dat je met een kleine aanhanger 100 km/u mag omdat de auto's om je heen dat ook rijden. Houd je aan de 90 km/u-regel om boetes en gevaarlijke slingersituaties te voorkomen.

Bromfietsen, snorfietsen en bussen

Niet elk voertuig mag overal even hard. De verkeersregels voor 2026 maken een duidelijk onderscheid in categorieën:

  • Bromfietsen (geel plaatje): Maximaal 45 km/u op de rijbaan en 30 km/u op het bromfietspad binnen de bebouwde kom. Buiten de bebouwde kom is de snelheid op het bromfietspad 40 km/u.
  • Snorfietsen (blauw plaatje): De maximumsnelheid is altijd 25 km/u. Let op: op veel plaatsen in grote steden moet de snorfiets met helm op de rijbaan rijden, maar de snelheid blijft 25 km/u.
  • Bussen: Een gewone lijnbus mag buiten de bebouwde kom 80 km/u. Er bestaat echter een uitzondering voor zogenaamde T100-bussen. Dit zijn bussen die aan extra veiligheidseisen voldoen en geen staanplaatsen hebben. Deze bussen mogen op autowegen en autosnelwegen maximaal 100 km/u rijden.

Hoe herken je waar een snelheidsbeperking eindigt?

Het is cruciaal om te weten wanneer je weer sneller mag rijden. Een snelheidsbeperking eindigt op drie manieren:

  1. Een nieuw snelheidsbord: Je ziet een bord dat een hogere (of lagere) snelheid aangeeft.
  2. Einde verbodsbord: Een grijs bord met zwarte diagonale strepen en de eerder geldende snelheid (bijv. bord A2), of het bord 'Einde alle verboden' (bord F8).
  3. Een kruispunt: Een snelheidsbeperking die is aangegeven met een regulier rond bord (geen zone) geldt in principe tot het eerstvolgende kruispunt, tenzij het daarna herhaald wordt.

Pas op met zone-borden. Een zone-limiet eindigt pas als je het bord 'Einde zone' passeert. Kruispunten hebben geen invloed op de geldigheid van een zone.

Adviessnelheid versus maximumsnelheid

Naast de maximumsnelheid (wat je maximaal mag rijden) kennen we in Nederland ook de adviessnelheid. Dit wordt aangegeven door een vierkant blauw bord met witte cijfers (bord A4). Een adviessnelheid wordt geplaatst bij gevaarlijke punten, zoals een scherpe bocht of een gevaarlijke kruising.

Hoewel je juridisch gezien niet beboet kunt worden voor het overschrijden van de adviessnelheid (zolang je maar onder de maximumsnelheid blijft), is het zeer onverstandig dit te negeren. Bij een ongeval kan het niet opvolgen van een adviessnelheid leiden tot aansprakelijkheid. Voor het CBR-examen geldt: een adviessnelheid is er voor jouw veiligheid en die van anderen. Pas je snelheid aan naar de geadviseerde waarde.

Veelgestelde vragen

Vraag: Mag ik 's nachts altijd 130 km/u rijden op de snelweg? Nee, dit mag alleen op trajecten waar dit expliciet met borden is aangegeven (bijv. 130 km/u met het tijdvak 19-06h). Als er geen borden staan, of er staat een bord van 100 of 120 zonder tijdvenster, dan is dat de limiet die je ook 's nachts moet aanhouden.

Vraag: Wat is de snelheid bij wegwerkzaamheden als de matrixborden en de borden langs de weg iets anders aangeven? In het verkeer geldt de regel dat de laagste aangegeven snelheid altijd de limiet is. Als de borden langs de weg 70 km/u aangeven, maar de matrixborden boven de weg tonen 50 km/u, dan is 50 km/u de snelheid die je moet rijden.

Vraag: Hoe hard mag ik op een weg buiten de bebouwde kom zonder lijnen in het midden? Als er geen borden staan die anders aangeven, geldt de standaardregel voor buiten de bebouwde kom: 80 km/u. Echter, dit type weg is vaak een erftoegangsweg waar een 60-zone van kracht kan zijn. Let dus goed op of je eerder een zone-bord bent gepasseerd.

Oefen direct

Het CBR-theorie-examen voor de auto bestaat uit drie onderdelen: gevaarherkenning, kennis en inzicht. In totaal krijg je 50 gescoorde vragen plus 2 testvragen. Om te slagen moet je minimaal 44 vragen correct beantwoorden. Je hebt hiervoor 30 minuten de tijd. Omdat snelheid een essentieel onderdeel is van zowel de kennis- als inzichtvragen, is het belangrijk om veel te oefenen met realistische scenario's. Wil jij er zeker van zijn dat je alle snelheidsregels en verkeersborden onder de knie hebt? Ga dan aan de slag met de proefexamens op ExamReady en vergroot je slaagkans aanzienlijk.

Nu in de praktijk
Gratis CBR oefenexamen met uitleg bij elke fout.

Lees ook